FOREX PİYASASI

Foreks piyasasında döviz paritelerinde, Altın, Gümüş, Petrol, Platinyum, Paladyum, Bakır gibi bir çok değerli maden ve emtialar üzerinde vadeli ve spot olmak üzere alım/satım işlemleri yapma imkanı bulunmaktadır. Bunlar bir yana, global borsaların yerel endeksleri üzerinde de çift yönlü işlem imkanı gerçekleştirilebilir. Foreks piyasasının katılımcıları; Merkez bankaları, ticari bankalar, portföy yönetim firmaları, aracı kurum ve kuruluşlar, sigorta şirketleri, büyük yatırım şirketleri, uluslararası fonlar ve bireysel yatırımcılardır.

Foreks piyasası, internet ve finans sektörlerinin gelişen teknolojileri sayesinde sunduğu yatırım ve getiri olanaklarından yararlanmak için hızlı ve seri reaksiyonlar vermenin ve global stratejilerin geliştirilmesi gerektiği günümüzde, tüm bu ihtiyaçlara cevap verir. Global piyasaların açık olduğu hafta içi her gün 24 saat boyunca işlem yapılabilen foreks, piyasaya kolay erişim sağlaması, yatırılan teminatın 10,100,1000 katına kadar kaldıraç oranı sayesinde pozisyon açma imkanı ve manipülasyona kapalı olması gibi nedenlerle yatırımcılar için gözde finans piyasalarından biridir.

FOREX PİYASASINDA İŞLEM YAPILAN ÜRÜNLER

Forex piyasasında para birimlerinden, emtialara ve endekslere kadar yüzden fazla üründe işlem yapılabilmektedir. Bu ürünler Parite, Emtia, CFD gibi kategorilere ayrılmıştır. 

Forex piyasasında işlemler spot (anlık)  fiyatlar üzerinden gerçekleştirilir. Global bir pazar olmasından dolayı Forex piyasalarındaki fiyat değişiklikleri sürekli olarak anlık ve günceldir.

Hacim olarak dünya çapında en büyük ağırlık EUR/USD (Euro/Dolar) paritesine aittir.

Ancak Türkiye’de ise yatırımcılar ağırlıklı olarak EUR/USD (Euro/Dolar), XAU/USD (Altın/Dolar), USD/TRY (Dolar/Türk Lirası) ve USD/JPY (Dolar/Japon Yeni) ürünlerini tercih etmektedir.

Ayrıca  Altın, Gümüş, Petrol, Bakır, Pamuk, Paladyum, Platinyum, Şeker gibi emtialar ve DOW JONES (ABD), SP500(ABD), NIKKEI(Japonya), DAX(Almanya) gibi dünya borsa endeksleri ile de foreks piyasasında işlem yapabilmek çok kolaydır.

Forex Piyasalarında, en çok işlem gören para birimlerinin başında, ABD Doları (USD),  Euro (EUR), Japon Yeni (JPY),  İsviçre Frangı (CHF) ve İngiliz Sterlini (GBP)  gelmektedir.

FOREX PİYASASININ İŞLEM HACMİ 

1998 yılında 1.982 trilyon ABD Dolarına ulaşan küresel döviz alım satım işlemleri yani Forex piyasasının  günlük işlem hacmi günümüzde  5,5 trilyon dolara kadar ulaşarak dünyanın en büyük ve en hızlı gelişen finansal piyasasıdır.

En büyük işlem hacimleri İngiltere, ABD ve Almanya piyasalarında gerçekleşmektedir. FX işlemlerinin elektronik ortamda verilen aracı kurum hizmetleri ile gerçekleştirilmektedir. Ayrıca toplam FX işlemlerinin %70’i ABD doları ile yapılmaktadır.

FOREX PİYASASININ KATILIMCILARI

Merkez Bankaları

Merkez bankaları ülkelerde politika yapıcı bir kurum olarak para politikasına dair hedefler oluşturan ve bu hedeflere ulaşmak için uygun politika araçlarını kullanmaya yetkili olan kuruluşlardır. Merkez bankaları ekonomiye para arzı ve açık piyasa işlemleriyle müdahale ederek ekonomik hedefler için optimal politikayı uygular ve fiyat istikrarının oluşmasını sağlar.

Para politikası üzerindeki bu yetkisinden dolayı  merkez bankaları forex piyasalarında da oldukça önemli bir rol oynamaktadırlar.

Merkez bankalarının uyguladığı para politikaları “genişlemeci para politikası” ve “ daraltıcı para politikası” olarak ifade edilir. Genişlemeci politikalar,  para arzının arttırılması veya faizlerin düşürülmesi ile borçlanma maliyetlerini ve yatırım maliyetlerini azaltarak ekonominin ısınmasını hedefler.

Daraltıcı para politikaları ise para arzının kısılması ve faizlerin yükseltilmesiyle fazla ısınmış ekonominin soğumasını sağlar. 

Ekonominin ısınması enflasyona, soğuması ise deflasyona atıfta bulunan ifadelerdir. Merkez bankaları bu yönüyle, finans piyasasında, para arzını, enflasyonu, faiz oranlarını ve resmi veya resmi olmayan para birimlerinin oranlarını kontrol altına almaya çalışmaktadırlar.

Bankalar ve Piyasa Yapıcılar

Piyasa yapıcılar, forex piyasasının diğer katılımcıları için fiyat belirleyen kuruluşlardır. Fiyat kotasyonlarını uluslararası standartlara uyacak şekilde belirleme hakkına sahiptirler. Piyasa yapıcıları tarafından sağlanan hizmet istikrarı, düzenleyici kuruluşlar tarafından belirlenmiş olan kanunlar ile FOREX piyasasının sürekliliğini güvence altına almıştır.

İthalat/İhracat Yapan Şirketler

FOREX piyasasında, genellikle risk yönetimi yapan ve hedge yöntemi ile işlem yapan piyasa katılımcılarıdır. İthalat/İhracat yapan bu şirketler, bu piyasada işlem yaparak, kur riskini kontrol ederler. Amaç, şirket faaliyetlerinden dolayı oluşacak kur risklerini koruma altında almayı hedeflemektir.

Döviz işlemlerinde, diğer finans piyasalarına göre daha avantajlı olan forex piyasası kurumsal yatırımcılar için çok avantajlıdır. Kıymetli maden, sanayi metali gibi emtia ticareti yapan şirketlerin de  forex piyasasında yer almalarının nedeni, bu ürünlerin fiyat hareketlerinde meydana gelen dalgalanmalardan minimum riskle korunma ihtiyacı duymalarıdır. Forex piyasasının işlem özelliklerinden faydalanarak yaptıkları fiziki ticaretin riskini yönetmeye çalışırlar.

Forex piyasasında, çift yönlü işlemler sayesinde fiyatlar düşerken de çıkarken de kazanç sağlanabilmektedir.

Yatırım Fonları

Yatırım fonları,  müşterilerine ait büyük hesapları kontrol etmek amacıyla, alım-satım  işlemlerini kolaylaştırmak için forex piyasalarını kullanırlar.

Ayrıca, yatırım fonları spekülatif işlemler yaparak, risklerini yönetir ve  kar elde etme amacıyla forex piyasasında işlem gerçekleştirirler. Yatırım fonları, büyük varlık yönetimlerine sahiptirler ve bundan dolayı geniş trading (alım satım) hacimlerine ulaşabilirler.

Bireysel Yatırımcılar

FOREX piyasasında bireysel olarak hesap açıp işlem yapan ya da profesyonel olarak bu işi yapan kuruluşlardan danışmanlık ya da aracı kurum hizmeti alan şahıslardır.

Bireysel yatırımcılar forex piyasasında, spot piyasaların fiyat hareketlerinden faydalanarak avantajlı şekillerde paralarını değerlendirmek için yatırım yaparlar.

Forex piyasasında meydana gelen dalgalanmalar borsa ve diğer piyasalara göre daha fazla olduğu için bireysel yatırımcılar ve spekülatörler için de forex piyasası cazip bir yatırım piyasasıdır.